تبلیغات
روانشناسی صنعتی- سازمانی - اهمیت و نقش آموزش در سازمان ها
 
روانشناسی صنعتی- سازمانی
درباره وبلاگ


سلام به دوستان و همکاران بازدید کننده از وبلاگ روانشناسی صنعتی-سازمانی.
هدف ما مشاوره، آموزش و پژوهش در زمینه روانشناسی صنعتی و سازمانی می باشد و سعی بر اینه که به سوالات شما در حد امکان پاسخ داده بشه. فعالیت اصلی نویسنده تدریس، تحقیق و پژوهش هستش، در خدمت دوستان هستم...
جهت انجام کارهای پژوهشی و تحقیقاتی، پایان نامه، سرچ چکیده های روز و ...

مدیر وبلاگ : آبانگاه
موضوعات
نویسندگان
نظرسنجی
نظرتون راجع به وبلاگ








آمار وبلاگ
  • کل بازدید :
  • بازدید امروز :
  • بازدید دیروز :
  • بازدید این ماه :
  • بازدید ماه قبل :
  • تعداد نویسندگان :
  • تعداد کل پست ها :
  • آخرین بازدید :
  • آخرین بروز رسانی :

image

در دنیای در حال تغییر كنونی ضرورت آموزش در سازمان ها و نهادها به دلایل فراوان پذیرفته شده است . تغییرات سریع و عمیق علمی سبب شده است كه هر از چند گاهی مطالب و نظریه های جدیدی وارد میدان زندگی شود كه برای ارائه حیات به ناچار باید علوم و معارف جدید را آموخت و برخی از نظریه های قدیمی را كه كارآیی ندارند ، كنار گذاشت .

تغییرات فن آوری سبب دگرگونی در شبكه ها وروش های سازمان می شود و هر تغییری كسب دانش و مهارت های جدید را ضروری می سازد . میزان كمّی و كیفی این تغییرات آنقدر زیاد است كه گاهی اوقات مدیران و كاركنان را دچار وحشت می كند و ممكن است احساس كنند كه فرصت و توان سازگاری با این تغییرات را ندارند . با همه سختی ها و مشكلات باید پذیرفت كه ادامه حیات سازمان تا حدود زیادی به دانش ،آگاهی و مهارت های گوناگون و جدید بستگی دارد .


هرچه دانش و مهارت های كاركنان با نیازهای جامعه و پیشرفت های علمی ، تغییرات فن آوری هماهنگی و انطباق بیشتری داشته باشد درجه اطمینان از موفقیت فرد و سازمان بالاتر می رود . گاهی اوقات ، رشد فردی ، داشتن انگیزه ، تخصص و پرهیز از ایستایی و ركود فرد عامل اساسی نوجویی و كسب دانش می شود . اساس بهسازی سازمانی كه به نام های دیگری چون توسعه و بالندگی سازمانی نیز خوانده شده بهسازی نیروی انسانی است كه به صورت های مختلف ( آموزش قبل از خدمت و ضمن خدمت ) در سازمان ها انجام می شود .

در مقاله حاضر كوششی نیز جهت روشن ساختن مفاهیم و ضرورت و اهمیت آموزش های ضمن خدمت و جایگاه آموزش در بین فعالیت های سازمان هاست و در این راستا رابطه آموزش ضمن خدمت با افزایش كیفیت و كارآیی كاركنان نیز مورد بحث قرار خواهد گرفت . هدف نظام آموزش و بهسازی در یك سازمان به عنوان یكی از كاركردهای مهم مدیریت منابع انسانی فراهم آوردن زمینه است ای كه بر اساس آن توانایی های بالقوه افراد به فعل در آید و استعدادهای آنان شكوفا گردد . این هدف از طریق ایجاد فرصت های آموزشی جهت كاركنان تحقق می یابد . آموزش كاركنای فرایندی است كه انطباق و سازگاری كاركنان را به محیط متحول سازمانی و مآلاً انطباق بهتر سازمان را با محیط بیرونی فراهم می آورد .

در نتیجه كاركنان آموزش دیده نسبت به كاركنان آموزش ندیده به تغییرات سازمانی و همچنین تغییرات جامعه آگاهانه تر واكنش نشان می دهند و از آن جا كه حیات و ادامه زندگی سازمان تا حدود زیادی به دانش و مهارت كاركنان آن بستگی دارد ، افراد ماهرتر و آموزش دیده تر نقش مؤثرتری در كارآمدی و بهره وری سازمانی خواهند داشت . از طرف دیگر آموزش با افزایش میزان اطلاعات ، دانش ، مهارت ها و قابلیت های كاركنان ، آنان را برای ایفای وظایف و قبول مسئولیت های جدیدتر ، آماده تر و مجهزتر می كند . به طور كلی سازمانی كه به رشد كمی و كیفی دانش و مهارت كاركنان خود می اندیشد و پیوسته فعالیت های آموزش در آن در جریان است افراد به طور مستمر توانایی های خود را افزایش می دهند و چگونه آموختن و به كار بستن را می آموزند . در چنین سازمانی ، ابتكار ، ابداع ، ارتقای آگاهی و دانش افزایی به نوعی رفتار همگانی مبدل می شود و توفیق در تحقق اهداف سازمانی امری قطعی است و هرگز سازمان دچار جمود فكری نخواهد شد .

بسیاری از صاحبنظران درباره اهمیت و نقش آموزش در جامعه اظهار نظر كرده اند كه در این مختصر مجال پرداختن به همگی آنها مقدور نیست و فقط به برخی از آنها به عنوان نمونه اشاره می شود :

ـ پیتر دراكر عقیده دارد كه علی رغم هزینه های سنگین تربیت نیروی كار ، آموزش همراه با اِعمال صحیح مدیریت در مدتی ك وتاه هر كشور عقب مانده ای را در زمره كشورهای پیشرفته و برخوردار از بهره وری بالا قرار می دهد .

ـ ساخارو یولوس بر این باور است كه آموزش نه تنها یكی از حقوق اولیه و اصلی انسان است بلكه اصولاً ركن اصلی توسعه اقتصادی و اجتماعی جامعه نیز به حساب می آید .

ـ به نظر هاربیسون ، كشوری كه قادر به توسعه مهارت و دانش مردم و بهره گیری از آن در رشد اقتصاد ملی نباشد در حل مشكل نیافتگی نیز ناتوان خواهد بود .

ـ فیتر جرالد ، رییس سابق كمپانی بریجستون ـ فایزستون بر این عقیده است كهاصلی ترین راه ارتقای بازده یك موسسه بالا بردن درك كاركنان آن در مورد برنامه ها و هدف های موسسه كه خود از طریق آموزش مستمر و برقراری ارتباط گسترده و مداوم با كاركنان فراهم می شود .

برای نیل به بازده بالا مدیریت موسسه باید سخاوتمندانه ولی با برنامه ، در آموزش كاركنان خود سرمایه گذاری كند . به اعتقاد جرالد آموزش هرگز نباید به آموزش تخصصی كاركنان محدود شود بلكه باید ایجاد نوعی « فرهنگ كاری » جدید در كاركنان را مورد توجه قرار دهد .

دلیل عمده بازده بالای نیروی انسانی و شكوفایی اقتصادی كشورهایی چون ژاپن و آلمان در سال های بعد از جنگ جهانی دوم اهمیت دادن به آموزش به ویژه ، آموزش كاركنان است و در واقع رشد مهارت ها و قابلیت های كارگزاران و كاركنان مراكز تولیدی ـ صنعتی و خدماتی این كشورها بر اثر بهره گیری از فرصت های آموزشی میسر شده است .

شایان ذكر است اگر آموزش كاركنان را هزینه به حساب آوریم ، هنگام مواجه شدن سازمان با كمبود بودجه و مشكلات مالی ، بودجه آموزش جزو اولین بودجه هایی است كه كاهش می یابد . اما اگر اصول و ارزش ها و نگرش های حاكم بر سازمان ، نیروی انسانی را مهم ترین سرمایه سازمان تلقی كند ، حتی در سخت ترین شرایط مالی هم ، اگر بودجه آموزش افزایش نیابد حداقل كاهش نخواهد یافت . مفهوم و فواید آموزش ضمن خدمت آموزش ضمن خدمت یا آموزش كاركنان عبارت است از كلیه كوشش ها و فعالیت هایی كه در جهت ارتقاء سطح دانش و آگاهی ، مهارت های فنی و حرفه ای و هم چنین ایجاد رفتار مطلوب در كاركنان سازمان به عمل می آید تا آنها را به نحو احسن آماده انجام وظایف و مسئولیت های خود كند . ـ فواید آموزش ضمن خدمت را می توان فهرست وار به شرح زیر ارائه نمود :

1. تسهیل در راه رسیدن به اهداف سازمانی

2. بهبود كمی و كیفی محصولات یا خدمات ارائه شده توسط سازمان

3. ایجاد هماهنگی در نحوه انجام كارها در سازمان

4. تقلیل سطح حوادث و سوانح در محیط كار

5. تقویت روحیه پرسنل و ایجاد ثبات در سازمان

6. كاهش در نظارت های مستقیم و غیرمستقیم

7. كاهش میزان تمرد و نزاع و كشمكش ، غیبت ، تأخیر و سایر رفتارهای نابهنجار گروهی در محیط كار .

8. تقلیل میزان هزینه های عمومی در سازمان از قبیل هزینه های خدماتی ، قیمت تمام شده كالا ، كارگزینی و ...

9. افزایش میزان سوددهی و اثرات استفاده از سود حاصل شده جهت رفاه كاركنان

10. تقویت حس وفاداری و همبستگی كاركنان نسبت به سازمان

11. جلوگیری از تداخل مسوولیت ها و وظایف و كاهش دوباره كاری ها در سازمان

12. شكوفا كردن استعدادهای نهفته كاركنان

13. ایجاد حس انعطاف پذیری لازم در كاركنان

14. ایجاد زمینه رشد و موفقیت در امور شغلی

15. ایجاد زمینه موفقیت در امور اجتماعی ،‌انفرادی و خصوصی

و موارد دیگر ...

لازم به ذكر است آموزش كاركنان با تمام مزایایی كه دارد ، گاهی مشكل ساز می شود و آن زمانی است كه افراد برای طی دوره ها انگیزه كافی ندارند و صرفاً برای رفع مسئولیت یا كسب گواهینامه های مربوط یا مزایای مادی در آن شركت می كنند یا شرایطی در سازمان فراهم است كه امكان به كارگیری مطالب آموخته شده در محیط كار وجود ندارند و یا تضادهایی بین كاركنان و مسئولان رده بالای سازمان به وجود می آید .

برای رفع یا تقلیل این مشكلات می توان در صورتی كه سازمان امكانات داشته باشد آموزش در مورد همه افراد اجرا شود در غیر این صورت می توان آموزش را از سطح بالای سازمان به سطوح پایین تر تسرّی داد تا زبان مشتركی بین كاركنان و مسئولان به وجود آید . پیشنهادات با توجه به اهمیت و جایگاه آموزش در سازمان ها در جهت رفع تنگناهای موجود آموزش كاركنان سازمان ها بخصوص بانك صادرات ایران و با توجه به فرصت پیش آمده توصیه های به شرح ذیل ارائه می شود :

1. قبل از هر برنامه ریزی آموزشی ، نیازسنجی كاملی به عمل آید و آموزش براساس نیازهای واقعی جامعه و سازمان استوار گردد و بر این اساس برنامه های آموزشی كوتاه مدت و بلند مدت تهیه و تدوین و به معرض اجرا گذارده شود .

2. ایجاد باور و اعتقاد به اهمیت آموزش چه از نظر مدیران و چه از دید شركت كنندگان ، انگیزه ای است كه فرایند آموزش را تسهیل و نتایج آن را پربار می كند . بنابراین باید با استفاده از تمام امكانات برای ایجاد این عقیده اقدام كرد و این مقاله نیز در راستای این هدف نگاشته شده است .

3. از آن جایی كه كامیابی سازمان در گرو شكوفایی استعدادها و توانمندی نیروی انسانی آن است و با توجه به ویژگی طبیعی انسان كه تا واپسین دم اشتباه بهره گیری از توان بالقوه خود را دارد ، توصیه می شود یكی از اهداف مهم آموزش را پرورش استعدادهای كاركنان قرار دهیم و با بهره گیری از روش های آموزش مشاركتی ، فعال و كاربردی و برخورداری از شیوه های آموزشی متقابل همانند روش های تدریس دوسویه و چندسویه و شاگردمحوری فرد فرد فراگیران را به تحرك و تلاش واداریم و بدینوسیله امكان تجلی استعدادهای نهفته آنان را فراهم سازیم .

4. در دنیای امروز ، آموزش سنتی برای رفع نیازهای آموزشی كاركنان و اداره امور پیچیده كافی نیست بنابراین باید الگوها و روش های جدیدتر و مناسب تری مانند آموزش های كاربردی برای پرورش كاركنان و مدیران تحول آفرین ، كارآفرین و خلاق به كار گرفته شود . با این روش های عملی و كاربردی و الگوهای آموزش جدیدبایددوهدف زیر را دنبال كرد : الف ) تجهیز كاركنان و مدیران با آخرین دستاوردهای علمی و فنی ـ حرفه ای كه از این طریق می توان فرصت ها و منابع سازمان را به كار گرفت و به رشد و تعالی نیروی كار سازمان كمك كرد . به عبارت دیگر می توان كاركنانی تربیت كرد كه بتوانند در عرصه پررقابت جهان امروز با بهره گیری از آخرین یافته های پژوهشی و تجربیات علمی و عملی موجود در دنیا به پیشبرد اهداف سازمان كمك كنند . ب ) ایجاد یك محیط فعال یادگیری و دانش آفرین در سازمان به نحوی كه در این جهان پر تحول كاركنان ضمن بهره گیری از فرصت ها ، پیوسته به یادگیری و روزآمدكردن اطلاعات شغلی خود بپردازند .

5. در آموزش ضمن خدمت علاوه بر توجه به ارتقای مهارت و كارآیی شغلی كاركنان پرورش ویژگی های شخصیتی ، ‌تقویت فرهنگ سازمانی و منش آنان نیز مورد توجه قرار گیرد . به عبارت دیگر آموزش به منظور احراز شایستگی نه فقط به مثابه عضوی از سازمان بلكه به مثابه عضوی از كل جامعه مطرح شود .

6. در خاتمه باید خاطرنشان ساخت افزایش سرانه آموزشی در جهت آموزش كاركنان و افزایش سرمایه گذاری در اجرای دوره های آموزشی مختلف از جمله شروط اصلی تحقق موفقیت و پیشرفت سازمان از جانب صاحبنظران تلقی شده است كه در سیستم بانكی و بخصوص بانك صادرات ایران نیز ضرورت بیش از پیش آن احساس می شود .

دکترسیدجمال علوی سنگ چشمه

منبع:

www.siop.ir





نوع مطلب : مقالات، محیط کار، 
برچسب ها :
لینک های مرتبط :

       نظرات
شنبه 1 آبان 1389
آبانگاه
 
لبخندناراحتچشمک
نیشخندبغلسوال
قلبخجالتزبان
ماچتعجبعصبانی
عینکشیطانگریه
خندهقهقههخداحافظ
سبزقهرهورا
دستگلتفکر